Họa sĩ, nhà giáo Nguyễn Trọng Hiệp người tận tâm với nghề
Nhà giáo, hoạ sĩ Nguyễn Trọng Hiệp là một trong những hoạ sĩ được đào tạo bài bản, thành danh sớm của Nghệ An. Là một hoạ sĩ và lại là nhà giáo, ông đã lao động liên tục không mệt mỏi đóng góp cho mỹ thuật và đóng góp công sức cho việc đào tạo, bồi dưỡng đội ngũ giáo viên mỹ thuật bậc tiểu học và trung học cơ sở cho hai tỉnh Nghệ An và Hà Tĩnh.
Lần đầu tiên tôi gặp Nguyễn Trọng Hiệp là dịp anh vừa đi tu nghiệp nước ngoài về, khi ấy anh đến thăm anh trai của anh cũng là bạn của tôi thời sinh viên tại địa điểm trường Đại học Sư phạm Vinh sơ tán. Sau khi tốt nghiệp ra trường, thỉnh thoảng tôi gặp anh tại Hội Liên hiệp Văn học nghệ thuật Nghệ Tĩnh vì anh là hoạ sĩ chủ chốt phụ trách trang bìa của Tạp chí Văn học nghệ thuật Nghệ - Tĩnh.
Thời gian tôi gặp ông thường xuyên là quãng năm tháng dài anh công tác tại trường Cao đẳng Văn hoá Nghệ thuật Nghệ An. Nhưng mãi cho tới gần đây, tôi đến thăm ông tại nhà riêng khi mà cả hai chúng tôi là những người đã cao tuổi, gần một tiếng rưỡi đồng hồ chuyện trò với nhau tôi mới phần nào hiểu và biết được tường tận về Nguyễn Trọng Hiệp.
Họa sĩ, nhà giáo Nguyễn Trọng Hiệp tại phòng khách gia đình.
Hoạ sĩ, nhà giáo Nguyễn Trọng Hiệp sinh năm 1947, quê quán Hợp Thành, Yên Thành, Nghệ An. Gia nhập Hội Liên hiệp Văn học nghệ thuật Nghệ An từ năm 1980, hội viên Hội Mỹ thuật Việt Nam từ năm 1985.
Ông học Cao đẳng Mỹ thuật Công nghiệp Hà Nội từ năm 1965. Năm 1968 - 1969 tu nghiệp ngành Mỹ thuật tại Hungary, về nước công tác tại Tổng cục Thông tin.
Khi Bác Hồ qua đời, ngày 3/9/1969, Tổng cục Thông tin cử Nguyễn Trọng Hiệp và hoạ sĩ Tiêu Cao Sơn cùng quê Nghệ An về Nghệ An để tác nghiệp phục vụ tổ chức lễ tang Bác Hồ. Sau những ngày tác nghiệp ở quê hương, cả hai hoạ sĩ được ông Võ Thúc Đồng lúc đó là Bí thư Tỉnh uỷ tỉnh Nghệ An mời về làm việc tại Ty Thông tin Nghệ An.
Nguyễn Trọng Hiệp sau đó được cử ra Hà Nội học Đại học Mỹ thuật, tốt nghiệp ông về dạy trường Cao đẳng Văn hoá Nghệ thuật Nghệ An (từ năm 1983 - 2007).
Sau dịp vẽ tranh phục vụ lễ tang bác Hồ, anh luôn đau đáu đề tài sáng tác về Chủ tịch Hồ Chí Minh. Không ngần ngại để khẳng định rằng Nguyễn Trọng Hiệp là hoạ sĩ đầu tiên ở Nghệ An sáng tác thành công về đề tài lãnh tụ. Trong quãng thời gian dài công tác tại trường Cao đẳng Văn hoá Nghệ thuật Nghệ An, với cương vị là Trưởng khoa Mỹ thuật của trường, hoạ sĩ Nguyễn Trọng Hiệp vừa làm công tác quản lý, vừa giảng dạy vừa kết hợp hoạt động nghệ thuật.
Ông khá thành công trong việc vẽ chân dung sơn dầu và phấn màu. Từ năm 2000 trở về trước, hoạ sĩ Nguyễn Trọng Hiệp đã có bộ sưu tập cá nhân, đáng kể trong bộ sưu tập đó có chân dung Nam Phương Hoàng Hậu. Bức chân dung Nam Phương Hoàng Hậu đã được nhận mua để tặng cho một bảo tàng lớn của Cộng hoà Pháp.
Từ năm 2007 đến nay, dù bộn bề trong nghiệp làm thầy, hoạ sĩ Nguyễn Trọng Hiệp vẫn không ngừng nghỉ sáng tác. Năm nào ông cũng có tranh để tham gia các cuộc triển lãm của khu vực và triển lãm toàn quốc. Khi tỉnh Nghệ Tĩnh chưa tách tỉnh, Nguyễn Trọng Hiệp đã được nhận Giải thưởng Nguyễn Du - một giải thưởng danh giá của tỉnh Nghệ Tĩnh thời đó. Sau khi tách tỉnh thành tỉnh Nghệ An và Hà Tĩnh, hoạ sĩ Nguyễn Trọng Hiệp đã 3 lần được nhận Giải thưởng Hồ Xuân Hương của tỉnh Nghệ An, gồm 1 giải B và 2 giải C (tỉnh Nghệ An cứ 5 năm là tổ chức trao giải Hồ Xuân Hương một lần). Nguyễn Trọng Hiệp cũng đã được Hội Mỹ thuật Việt Nam trao giải cho tác phẩm Bác Hồ với các dân tộc thiểu số (bức tranh này hiện đang trưng bày tại Bảo tàng Hồ Chí Minh).
Tác phẩm "Bác Hồ với đồng bào các dân tộc thiểu số"
Ngoài ra Nguyễn Trọng Hiệp còn có các tác phẩm mỹ thuật nổi tiếng khác về đề tài tình hữu nghị giữa các dân tộc: Nguyễn Ái Quốc đến với đất nước Lê-nin, Hồ Chủ tịch với Hoàng thân Xu pha Nu vông.
Ngoài những bức tranh đang trưng bày tại Bảo tàng Hồ Chí Minh, ông còn có 2 bức tranh đang trưng bày tại Bảo tàng Quân đội: Biên cương xuân về và Tuần tra bảo vệ biển đảo.
Theo hoạ sĩ, nhà giáo Nguyễn Trọng Hiệp, ông là một trong số những hoạ sĩ có nhiều tác phẩm nằm trong bộ sưu tập của Hội Mỹ thuật Việt Nam.
Với sự cống hiến của mình, hoạ sĩ nhà giáo Nguyễn Trọng Hiệp đã vinh dự được trao tặng Huy chương chống Mỹ cứu nước hạng nhất, Huy chương vì sự nghiệp Mỹ thuật Việt Nam, Huy chương vì Sự nghiệp Văn học nghệ thuật, Huy chương vì Sự nghiệp Văn hoá Thông tin, Huy chương vì Sự nghiệp Giáo dục, Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ.
Tác phẩm "Hồ Chủ tịch với Hoàng thân Xu Pha Nu Vông".
Gần đây tôi có dịp tới thăm tư gia của ông tại số 37 Đinh Công Tráng, phường Thành Vinh, tôi được chứng kiến không gian của tầng 1 khu nhà gia đình nhà ông ở đều trang trí đầy tranh vẽ, là các tác phẩm mỹ thuật của ông. Hình như hàng chục năm qua ông đã ăn ngủ và chung sống trong không gian của mỹ thuật.
Dù đã gần bước vào tuổi 80 nhưng hoạ sĩ, nhà giáo Nguyễn Trọng Hiệp vẫn hoạt bát và vẫn miệt mài sáng tác. Cuối tháng 12/2025, cùng với một số văn nghệ sĩ trẻ của tỉnh nhà, ông được Uỷ ban nhân dân tỉnh Nghệ An trao giải trong Cuộc vận động sáng tác quảng bá tác phẩm văn học nghệ thuật về chủ đề “Chung một cơ đồ Việt Nam”.
Chia sẻ nỗi niềm với tôi, hoạ sĩ, nhà giáo Nguyễn Trọng Hiệp bày tỏ mong muốn làm sao tỉnh nhà có được một Bảo tàng Mỹ thuật để lưu giữ và quảng bá những tác phẩm mỹ thuật có giá trị của các thế hệ anh chị em hoạ sĩ Nghệ An, góp phần nhỏ vào việc giáo dục thẩm mỹ, đạo đức và tình yêu nghệ thuật cho thế hệ trẻ của tỉnh nhà.
Ở ông luôn trĩu nặng một cá tính, nhiều khi khiến người khác khó chịu. Nhưng đằng sau và bên trong cái cá tính bong ra ngoài...
Bình luận
