Nhiều điểm mới tại Giải thưởng Sách Quốc gia lần thứ VIII

Tại họp báo thông tin về Lễ trao Giải, ngày 3/3, tại Hà Nội, ông Tống Văn Thanh, Vụ trưởng Vụ Báo chí - Xuất bản (Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương) nhấn mạnh, Giải thưởng Sách quốc gia lần thứ VIII nhằm tôn vinh các tác phẩm có giá trị nổi bật về tư tưởng, học thuật, khoa học và thẩm mỹ; đồng thời định hướng bạn đọc, lan tỏa văn hóa đọc và thúc đẩy sự phát triển lành mạnh của hoạt động xuất bản.

Theo ông Tống Văn Thanh, giải thưởng năm nay có nhiều điểm đặc biệt, từ tinh thần đổi mới của Ban tổ chức trong khâu lựa chọn các tác phẩm có giá trị nghệ thuật, tư tưởng, giá trị về tri thức, có sự lan tỏa, được công chúng bạn đọc yêu mến để trao giải.

Ông Tống Văn Thanh, Vụ trưởng Vụ Báo chí - Xuất bản (Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương) phát biểu tại họp báo. Ảnh: BTC

Theo Ban Tổ chức, để tiếp tục nâng cao chất lượng, đưa Giải thưởng Sách Quốc gia xứng tầm với vị thế là một giải thưởng cấp quốc gia, đồng thời, tạo sự lan tỏa mạnh mẽ cũng như đưa Giải thưởng đến gần hơn với bạn đọc, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch tiếp tục sửa đổi, bổ sung và hoàn thiện Điều lệ và Quy Giải thưởng mới với nhiều điểm mới.

Trong đó, cơ cấu giải được hoàn thiện theo hướng tinh gọn, hợp lý, điều chỉnh từ 5 mảng xuống còn 4 mảng, trên cơ sở hợp nhất các mảng có tính tương đồng về nội dung học thuật và định hướng tư tưởng (hợp nhất mảng sách chính trị, kinh tế và mảng sách khoa học xã hội và nhân văn thành mảng sách chính trị, kinh tế, khoa học xã hội và nhân văn). Việc sắp xếp lại này không chỉ bảo đảm phù hợp với thực tiễn xuất bản hiện nay mà còn tạo điều kiện để đánh giá tác phẩm một cách toàn diện, liên ngành và thực chất hơn.

Hệ thống tiêu chí chấm giải cũng được rà soát, bổ sung và cụ thể hóa theo hướng rõ ràng, minh bạch, thuận lợi cho việc chấm và phản biện. Cơ cấu điểm được điều chỉnh hợp lý nhằm: đề cao giá trị tư tưởng, học thuật và đóng góp thực tiễn của tác phẩm; nhấn mạnh tính phổ cập tri thức mới, đặc biệt ở mảng giáo dục, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo; tăng tỷ trọng đánh giá về khả năng tiếp cận bạn đọc và mức độ lan tỏa trong xã hội; bổ sung tiêu chí riêng đối với sách dịch, bảo đảm sự công bằng và phù hợp đặc thù.

Bên cạnh đề cử từ các nhà xuất bản, Giải thưởng tiếp tục mở rộng đối tượng đề cử, cho phép bạn đọc và cơ quan báo chí tham gia giới thiệu tác phẩm.

Hạng mục “Sách được bạn đọc yêu thích” được duy trì và hoàn thiện quy trình xét chọn, kết hợp chấm chuyên môn và bình chọn công khai.

Quang cảnh buổi họp báo. Ảnh: BTC

Đối với các tác phẩm được đề nghị trao giải cao, Ban Tổ chức phối hợp với đơn vị công nghệ thực hiện tổng hợp, phân tích dữ liệu dư luận từ báo chí và các nền tảng truyền thông. Việc tham chiếu dữ liệu khách quan góp phần hỗ trợ Hội đồng trong quá trình xem xét, bảo đảm tính thận trọng, đồng thuận xã hội, đồng thời phản ánh mức độ quan tâm thực tế của xã hội đối với tác phẩm.

Cục Xuất bản, In và Phát hành thông tin, Giải thưởng Sách Quốc gia lần thứ VIII thu hút sự tham gia của 46/52 nhà xuất bản trong cả nước với 397 tên sách và bộ sách (512 cuốn). Số lượng tác phẩm tham dự tiếp tục tăng so với kỳ trước, cho thấy sự quan tâm và hưởng ứng tích cực của các đơn vị xuất bản (nhiều hơn 25 tên sách và bộ sách, 57 cuốn sách so với Giải thưởng Sách Quốc gia lần thứ VII).

Hạng mục “Sách được bạn đọc yêu thích” ghi nhận hơn 150 cuốn sách được đề cử từ độc giả. Qua hai vòng sơ khảo và bình chọn, các tác phẩm tiêu biểu đã được lựa chọn để trình Hội đồng Chung khảo xem xét.

Hội đồng Sơ khảo, Hội đồng Chung khảo và Hội đồng Giải thưởng Sách Quốc gia lần thứ VIII quy tụ trên 70 giáo sư, nhà khoa học, chuyên gia uy tín đầu ngành và nhà quản lý giàu kinh nghiệm. Quy trình chấm giải được thực hiện nghiêm túc, khoa học, qua nhiều vòng đánh giá độc lập, phản biện và bỏ phiếu kín, bảo đảm tính khách quan và chuyên môn.

Căn cứ kết quả bỏ phiếu tại Hội đồng Giải thưởng Sách Quốc gia, Cục Xuất bản, In và Phát hành và Hội Xuất bản Việt Nam đã tổng hợp trình Bộ trưởng Văn hóa, Thể thao và Du lịch thông xem xét trao Giải thưởng Sách Quốc gia lần thứ VIII cho 50 cuốn sách, bộ sách, gồm: 2 Giải A; 17 Giải B; 23 Giải C; 5 Giải Khuyến khích; 5 Giải Sách được bạn đọc yêu thích (có 2 cuốn sách đạt 2 giải mỗi cuốn).

Trong khuôn khổ Lễ trao Giải thưởng Sách Quốc gia lần thứ VIII, Ban Tổ chức sẽ phối hợp với các nhà xuất bản tổ chức trưng bày, giới thiệu các bộ sách có giá trị cao được xuất bản trong thời gian qua và các tác phẩm đạt giải qua các kỳ. Hoạt động này nhằm tiếp tục lan tỏa giá trị của sách, tạo không gian kết nối giữa tác giả, nhà xuất bản và bạn đọc.

Hương Thảo

Ngày Thơ Việt Nam 2026 tại TP HCM: Tiếng gọi thi ca giữa lòng "siêu đô thị"

Sáng 1-3, tại trụ sở Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật TP HCM (đường Trần Quốc Thảo), Ngày Thơ Việt Nam 2026 với...